184 / Tavus Kelebeği / / Inachis io Türkiye'nin Anonim Kelebekleri
Nymphalidae / Tavus Kelebeği / / Inachis io 
 


Yükleniyor.
Aylık Kayıt GrafiğiAylık Kayıt Grafiği
Yaşam Alanları

Biyolojik Bilgiler
 
5.1-6.4 cm  


Editör bilgileri
Kelebek Türü Tavus Kelebeği
Tür Yetkilisispalaxtr
Tür Hakkında ilk derleme09.02.2014 18:33
En son güncellemeyi yapanspalaxtr
Son güncelleme19.05.2014 11:41
Güncellenme sayısı26

En İyiler
Tavus Kelebeği
Fotograf Türü Yumurta
03.05.2015 17:54

Tavus Kelebeği
Fotograf Türü Tırtıl
12.04.2016 09:01

Tavus Kelebeği
Fotograf Türü Pupa
14.10.2011 16:28

Tavus Kelebeği
Fotograf Türü Kanat Altı
19.10.2015 11:35

Tavus Kelebeği
Fotograf Türü Kanat Üstü
11.06.2014 09:48


Video

 
Sistematik
Alem: Animalia
Şube: Arthropoda
Sınıf: Insecta
Takım: Lepidoptera
Familya: Nymphalidae
Tribus: Nymphalini
Cins: Inachis Dalman, 1816
Tür: Inachis io (Linnaeus, 1758)

Tip yeri: İsveç (Türün ilk tanımlandığı yer)

Sinonimleri
Aglais io
Nymphalis io
Papilio io

Tür ilk tanımlandığında Papilio cinsi altında tanımlanmış, sonradan Inarchis cinsine aktarılmıştır. Bu değişimi belirtmek amacıyla Linnaeus, 1758 parantez içinde yazılmıştır.

"io" Yunan Mitolojisinde adı geçen bir figürdür. Agros'daki Hera'nın bir rahibesidir.


Genel Özellikler
Tavus kelebeği pek çok kelebek meraklısına göre dünyanın en güzel kelebeği olarak kabul edilmektedir. Bu türün güzelliği 1634'de bile dikkati çekmiştir ve Kral I. Charles'in Doktoru Sör Theodore de Mayerne bu güzelliği şöyle ifade etmiştir:
- Tavus kelebeğinin kanatlarındaki "Gözler" yıldızlar gibi tuhaf bir şekilde parıldamaktadır, bu ışıltılar gökkuşağı renklerinin kıvılcımları gibi görünmektedir

Kanat altı siyaha yakın koyu renktedir. Bu renklenme ağaç kütüklerinin üzerine konduğunda ve hibernasyona (kış uykusu) yattığında mükemmel bir kamuflaj sağlamaktadır. Kamuflaj ve kanat üstündeki iri gözlere ilave olarak bu kelebek kanatlarını sürterek insanın da duyabileceği bir ses çıkarmaktadır. Bu özelliklerini kullanarak kendisine doğru gelen düşmanlarını tehdit etmeye çalışmaktadır.



Türkiye Dağılımı
Türkiye yayılışı genelde Marmara, Karadeniz ağırlıklıdır. Ancak Ankara'ya kadar güneye doğru inmektedir. Diyarbakır'dan bile kaydı verilmiştir. Yandaki yayılış haritası çeşitli kaynaklarda verilen tüm kayıtlara göre hazırlanmıştır.

SİTEMİZDE KAYIT BULUNAN İLLER:
Ankara, Ardahan, Balıkesir, Bolu, Bursa, Çanakkale, Edirne, Giresun, İstanbul, Kırklareli, Kocaeli, Kütahya, Manisa, Ordu, Rize, Sakarya, Samsun, Sinop, Trabzon , Yalova

Sizlerden ricam bu iller dışında elinizde fotoğrafınız var ise il kayıtlarının artması açısından paylaşmanız. Fotoğrafınız kötü bile olsa lütfen paylaşın.


Dünya Dağılımı
Yayılışı Avrupa'nın çoğu kısmı kapsar, ancak İskandinav ülkelerinin kuzeyinde yoktur. Avrupa'nın güney taraflarında ise İspanya'dan Japonya'ya kadar geniş bir dağılım göstermektedir. Bunun yanında Kuzey Amarika'da bir kaç alanda nadiren görülmektedir.


Yaşam Döngüsü
Yetişkinler sıcak dönemlerde kış uykusundan uyandığı için bütün yıl görülebilse de genelde kış uykusundan uyanma ağırlıklı olarak Mart ayında gerçekleşir. Uyananlar hemen çiftleşirler ve yumurtlarlar. Tek bir çiftleşme yaparlar, yani tek eşlidir denilebilir.

Kış uykusundan uyanınca erkekler iyi bir beslenme alanı, iyi bir sulanma alanı veya iyi bir yuvalanma alanı gibi bir ortamı savunur ve buradan geçecek olan bir dişi ile çiftleşmeye çalışır. Dişinin sahip olmak isteyeceği iyi bir ortamı savunmak erkeğin çiftleşme şansını artırır.

Yeni kelebekler ağırlıklı olarak Haziranda ortaya çıkar. En çok görüldükleri dönem de Türkiye'de genelde Haziran ayıdır. Eylülden itibaren tekrar hibernasyona yatmaya başladıkları için Eylül-Mart arası pek görülmezler.

Besin bitkileri
Başlıca Cirsium spp. ve Carduus spp.

Ayrıca:
Stachys officinalis
Hyacinthoides non-scriptus
Cardamine pratensis
Taraxacum agg.
Succisa pratensis
Pulicaria dysenterica
Eupatorium cannabinum
Origanum vulgare
Ligustrum vulgare
Senecio jacobaea
Dipsacus fullonum
Mentha aquatica ve
Achillea millefolium da kullanılır.

Larvanın besin bitkileri.
Urtica dioica (Isırgan)
Humulus lupulus
Urtica urens

Davranış
Kendilerini avlamaya niyetli bir kuş ile karşılaştıklarında kanat üstündeki göz lekelerini göstermekteler ve bu iri gözler genelde kuşları korkutup kaçırmaktadır. Orman içlerinde, otların arasında gizlendikleri ve hibernasyona yattıkları ortamlarda ise farelerin predasyonuna uğrayabilmektedirler. Farelere karşı ise kanatlarını birbirine sürterek çıkardıkları sesleri kullanmaktadırlar ve bu sesler fareleri ürkütmektedir.



Benzer Türler ve Ayırt Edilme Yöntemleri
Sanırım ayırt etmesi en kolay ve başka bir tür ile karıştırılmayacak bir türdür. Ancak sadece kanat altı görünüyor ise kanat altı koyu renkli görünen bir kaç tür ile karıştırılma ihtimali vardır.

Koruma Statüsü
Türkiye Kelebekleri Kırmızı Kitabına göre tehlike statüsü LC (asgari endişe) olarak belirtilmiştir. Yani nesli tehlikede bir tür değildir.

Yayınlar ve Referanslar
Ambarlı, D. ve Karakaş Ö. B. 2011. Kelebek kaçakçılığı ile mücadele kılavuzu. Doğa Koruma Merkezi, Ankara. Nisan 2001, ANKARA. Erişim: [www.dkm.org.tr]
Baytaş, A. 2007. A Field Guide to the Butterflies of Turkey. NTV Yayınları, İstanbul.
Baytaş, A. 2008. Türkiye’nin Kelebekleri Doğa Rehberi. NTV Yayınları, İstanbul.
Baytaş, A. ve E. Karaçetin. 2008. Türkiye’nin Kelebek Rehberi. Doğa Derneği, Ankara.
Eken, G., M. Bozdoğan, S. İsfendiyaroğlu, D.T. Kılıç ve Y. Lise. 2006. editörler. Türkiye’nin Önemli Doğa Alanları. Doğa Derneği, Ankara.
Karaçetin, E. ve H.J. Welch. 2011. Türkiye’deki Kelebeklerin Kırmızı Kitabı. Doğa Koruma Merkezi, Ankara. Erişim: [www.dkm.org.tr]
Karaçetin, E. ve H.J. Welch. 2011. Red Book of Butterflies in Turkey. Doğa Koruma Merkezi, Ankara. Available online: [www.dkm.org.tr]
Karaçetin, E., H.J. Welch, A. Turak, Ö. Balkız ve G. Welch. 2011. 36 Türkiye’deki Kelebeklerin Koruma Stratejisi. Ankara: Doğa Koruma Merkezi. Erişim: [www.dkm.org.tr]
Koçak A. Ö. and Kamal M. 2009. Revised checklist of the Lepidoptera of Turkey. Priamus: Serial Publication of the Centre for Entomological Studies Ankara. Supplement. 17: 1 – 253.


Linkler
www.nhm.ac.uk/nature-online/life/insects-spiders/identification-guides-and-keys/butterfly-moth-id/

www.lepidoptera.eu/start.php?lang=GB

www.leps.it/

www.learnaboutbutterflies.com/Britain%20-%20Inachis%20io.htm

www.ukbutterflies.co.uk/species.php?vernacular_name=Peacock

en.wikipedia.org/wiki/Inachis_io




Kaynak bilgisi bulunamadı
Tavus Kelebeği Fotografları
Tavus Kelebeği
22.11.2015 18:49
Türün 166. fotografı


Tavus Kelebeği
08.03.2017 17:46
Türün 225. fotografı


Tavus Kelebeği
16.12.2015 00:29
Türün 168. fotografı


Tavus Kelebeği
14.09.2017 21:49
Türün 253. fotografı


Tavus Kelebeği
04.08.2015 08:17
Türün 155. fotografı


Tavus Kelebeği
31.12.2015 13:38
Türün 172. fotografı


Tavus Kelebeği
09.02.2015 09:29
Türün 123. fotografı


Tavus Kelebeği
14.04.2015 00:08
Türün 133. fotografı


Tavus Kelebeği
19.11.2010 20:26
Türün 1. fotografı


Tavus Kelebeği
11.12.2016 19:19
Türün 218. fotografı


Tavus Kelebeği
19.06.2016 00:02
Türün 204. fotografı


Tavus Kelebeği
12.07.2016 15:15
Türün 209. fotografı


Tavus Kelebeği
15.04.2015 07:59
Türün 135. fotografı


Tavus Kelebeği
24.12.2015 09:25
Türün 170. fotografı


Tavus Kelebeği
08.01.2016 01:52
Türün 173. fotografı


Tüm Tavus Kelebeği Fotografları